logo
gras
   
 
Toepad: Bomen en hun betekenis
 
ES voor Maart
 
MEIDOORN voor April
 
EIK voor Mei
 
HULST voor Juni
 
 
 
De betekenis van bomen (maar dan een tikkeltje historisch anders):
 

Het Keltische Bomen Alfabet is een oeroude wijsheid vanuit het verleden, waarin bomen een andere plaats innamen in het leven van mensen dan nu. Bomen waren een onderdeel van het leven, net als de dieren, de planten en de stenen. Omdat sommige bomen vruchten dragen, maar vooral omdat het hout in die tijd zo'n beetje de enige brandstof was die voor warmte zorgde, werden bomen vereerd, bestudeerd en vooral diep gerespecteerd voor de rol die ze speelden in te leven ven mensen. Lang voordat de Romeinen deze streken met hun legers, hun geloof en alle aspecten van en complexe bureaucratisch keizerrijk, leefden de Kelten op deze gronden (of aanverwante volkeren zoals de Bataven) in stammen die veel minder ingewikkeld waren georganiseerd. Het leven van deze stammen was verstrengeld met de grote natuur om hen heen.

Elke stam, clan of familie of een samenleving had stabiliteit nodig om zichzelf te kunnen plaatsen in de tijd, om een relatie te kunnen smeden met de natuurkrachten en om het praktische evenwicht binnen een groep te regelen op basis van b.v. een dag en de seizoenen van een jaar (in weken werd er toen nog niet geteld). Onze stam-voorvaderen beseften dit heel goed, en zoveel beter de Kelten en de Gaelic sprekende die, op zoek naar nieuwe gebieden vanuit hun Indo-Europese thuislanden, zo ver gereisd hadden om zich uiteindelijk op dit halfrond te vestigen. Onder hen bevonden zich speciale groepen van wijze ouderlingen (zowel mannen als vrouwen), wier taak het was om alle kennis en gebeurtenissen van hun stam in versvorm te onthouden en deze mondeling door te geven; van vader op dochter en van moeder op zoon! Vak was de verantwoordelijkheid van zulke kennis traditioneel voorbehouden aan bepaalde clans of families. Zo werden de draden van de geschiedenis en de sagen van de groep levend gehouden in de verbeelding van de generaties die na hen kwamen. Binnen de orale traditie speelden symboliek en belangrijke rol.

Zoals de Germanen hun Runen alfabet hadden zo ontwikkelden de wijze mannen en vrouwen van de kelten hun bomenalfabet terwijl ze -tot de opkomst van het Christendom ; toen Latijn de taal werd- over religieuze en wetenschappelijke kwesties communiceerden en schreven in het Grieks. Dit bomenorakel gebruikten ze alleen om met elkaar van gedachten te wisselen. Dit z.g. 'hiërarchische' alfabet beperkte zich tot de mnemotechnische leermethode van vraag en antwoord, met symbolische gebruiken die vandaag de dag zo goed als verdwenen zijn. Op dit moment staat dit alfabet nog bekend als de vroeg Ierse dan al vanaf circa 600 voor Christus werd gebruikt. Dit Beth-Luis-Nuin alfabet is opgebouwd aan karakterstructuren ontleend aan onze Europese bomen. De lettervolgorde is fonetisch gerangschikt in vijf groepen van vijf letters. Elk van de 25 letters van dit alfabet heeft zijn eigen bomen naam (of een plant of een natuurkracht zoals b.v. de bliksem of de zee welke er ook in voorkomen) wat niet zo vreemd is wanneer je bedenkt dat een groot deel van Europa bedekt was door machtige wouden, die nu bijna allemaal geheel verdwenen zijn, waarvan de bomen voorzagen in de basale behoefte aan beschutting en brandstof.

Bomen hebben een lang leven, Eiken leven honderden jaren, en taxus kan wel tweeduizend jaar in leven blijven en de zee is zelfs eeuwig. De mensen van toen verbeeldden zich wat deze machtige levensvormen allemaal moeten hebben gezien, terwijl de dingen van de mens om hen hen vervielen of vergingen. Het bomenorakel als zodanig was in gebruik tot ongeveer 700 na Christus wat ook begrijpelijk is omdat het alleen in gebruik was in symbolische zin, t werd niet toegepast voor spreken en of schrijven.
Elke letter had immers betrekking op een massa ideeën en gedachten die in verband stonden met de Keltische kosmologie en filosofie, niet echt een alfabet waar je mee aangeeft dat je zin hebt in en kop koffie!!

De huidige kennis van het Ogham (dit is de naam voor dit bomenalfabet) is voor een groot deel ontleend aan het 14e-eeuse 'Book of Ballimote' en an ander manuscripten die gebruikt werden op middeleeuwse scholen voor klassieke poëzie. Passend in die tijd zullen we op deze plek steeds een boom bespreken volgens het Ogham. Omdat dit alfabet direct in verband staat met de seizoenen en daaraan ook deels zijn betekenis ontleend begint deze cyclus op dit moment bij de ES horend bij de maand maart. Hiernaast (links boven) staan de links naar de opeenvolgende bomen en maanden
 
 
kwekerijen waar oude boomrassen te koop zijn:
 

Boomkwekerij De Batterijen
Bonegraafseweg 68
4051CH Ochten
www.batterijen.nl

Biologische Boomkwekerij De Sterappel
Weiweg 7
4064Varik
www.desterappel.nl

Boomkwekerij Bert Janssen Manenschijn
Dijkerhoekseweg 17
7451 LV Holten

Alternatieve Boomkwekerij Hendrik ten Elsen
Kempersdijk 50
7161RG Neede
www.tenelsen.nl

Vruchtboomkwekerij Auke Kleefstra
Broekhusterwei 11
8495 HJ Aldeboarn

Boomkwekerij Alfred en Gerda Vijn
D. de Ruiterpad 4
8384 DD Wilhelminaoord

Museumboomgaard 't Olde Ras
Parallelweg Den Helder 1
6982 AB Doesburg
www.tolderas.nl